"Cudze oddechy" Paweł J. Sochacki

 

"Rok 1963. Stojąca u progu dorosłości Olimpia zaczyna mierzyć się z powojennymi traumami oraz skrywanymi przez bliskich sekretami. Wychowana w biedzie i atmosferze niedomówień przez schorowaną matkę i skrytą ciotkę, stara się odkryć swoją niejasną tożsamość. Gdy w niewyjaśnionych okolicznościach ginie jej szkolna koleżanka, złudne poczucie bezpieczeństwa w poniemieckim mieście znika na zawsze.

Doświadczone życiowo kobiety postanawiają opuścić miasto i zamieszkać w opuszczonym domu w Leśnych Pąkach, z dala od podejrzliwych spojrzeń i krzywdzących szeptów starych kobiet. Po maturze Olimpia podejmuje pracę w PGR-ze, gdzie odkrywa zarówno blaski, jak i cienie socjalistycznego ładu pracy oraz głęboko zakorzenione nierówności społeczne. Za zarobione pieniądze planuje wyjazd do Poznania, by zapewnić matce – posądzanej o opętanie – odpowiednie leczenie. Niespodziewanie staje przed wyborami, które na zawsze odmienią jej zatroskane serce.

Cudze oddechy to dojrzała i błyskotliwa opowieść o dziedziczeniu nastrojów, przedmiotów i ziemi, która skrywa w sobie niejednoznaczną przeszłość. Nostalgia splata się tu z realizmem PRL-owskiej prowincji, odsłaniając jej surowe piękno, budząc grozę i uśpioną namiętność."

Dość sceptycznie podchodziłam do książki, wzięłam ją z bibliotecznej półki z lekką dozą niepewności. Jednak jakie było moje zaskoczenie podczas czytania! Uważam to spotkanie literackie za jak najbardziej udane. Jeżeli ktoś lubi książki z kręgu literatury pięknej z nutą historii - będzie usatysfakcjonowany tą pozycją.

"Widziała też, że dobre jest to, co nie wymaga walki."

"Powojenne realia, pełne biedy, strachu i głodu, nie zachęcały do świętowania końca wojny. Nie wszyscy doceniali wolność w obliczu wielkiego niedostatku żywności."

"Czuła, że żal bywa gorszy od nienawiści. Rozżalone serca i umysły kotłują się w istotach, pozostając przy duszach nawet wtedy, gdy odchodzą do nieba. Nienawiść rozlicza się w piekle, żal zostaje z nimi w niebie."

"Strach czai się pod każ­dym ka­mie­niem, za każ­dym za­krę­tem, za każ­dym drze­wem. Ale sam w sobie nie jest zły, nie można tylko po­zwo­lić, by obez­wład­nił umysł i ciało. Strach uczy roz­wa­gi i po­ko­ry, ale nie może stać się na­szym sta­łym to­wa­rzy­szem."

To opowieść o traumach z przeszłości i nierównościach społecznych. Czasem bolesna, czasem kojąca. Wojna krzywdziła na wiele różnych sposobów i to też autor pokazuje. Zaskakuje i wzbudza szereg emocji. A po zamknięciu ostatniej strony zmusza do refleksji.

8/10