"El Narco. Narkotykowy zamach stanu w Meksyku" Ioan Grillo

 

"Książka autorstwa brytyjskiego dziennikarza Ioan Grillo pracującego dla meksykańskiej gazety opisuje krwawą walkę baronów narkotykowych o kontrolę nad handlem heroiną, kokainą i marihuaną, a także walkę władz Meksyku z przerażającą spiralą przestępczości mafii narkotykowych. Autor wciąga czytelnika narracją i fabularyzowanymi scenami wydarzeń, demonstrując kulisy dramatu, zastraszającej korupcji policji, bezgranicznej bezwzględności przestępców i niewyobrażalnego przepływu milionów dolarów. Będąc w centrum wydarzeń Ioan Grillo błyskotliwie definiuje przyczyny wojny narkotykowej, która tylko w ciągu ostatnich pięciu lat pochłonęła prawie 40 tysięcy istnień ludzkich wśród policji, przestępców i ludności cywilnej. Wojny, która spowodowała, że świat usłyszał o 1,5 milionowym mieście Juarez jako najniebezpieczniejszym miejscu na globie."

Uważam, że "El Narco..." to kawał dobrej dziennikarskiej pracy i świetny reportaż. Autor nie skupia się jedynie na opisie karteli, wojen jakie prowadzą, okrucieństw do jakich są zdolni. To także świetna analiza przyczyn ich powstania i funkcjonowania.

"Wsparcie CIA dla grup w Ameryce Środkowej powiązanych z narkobiznesem jest dobrze udokumentowane i powinno wreszcie opuścić kategorię teorii spiskowych i stać się faktem historycznym. (...) Cała sprawa jest zawiła i nie ułatwiają jej niektórzy autorzy wysuwający bezpodstawne oskarżenia przeciwko CIA, podczas gdy inni niezbyt wiernie opisują winy tej agencji."

"Sergio Gomez został pośmiertnie nominowany do Grammy krajów Ameryki Łacińskiej, rywalizując z martwym Valentinem Elizalde w 2008 roku. Żaden z nich nie wygrał."

"Ataki planuje się tak, by były możliwie najbardziej krwawe - trzeba przecież przyciągnąć uwagę mediów."

Książkę czyta się dobrze, brutalność karteli przedstawiona w sposób drastyczny, miejscami aż się wierzyć nie chce, że ktoś jest zdolny do takich okropności. Jeden z lepszych reportaży na jakie trafiłem w ostatnim czasie. Nie tylko dla fanów netfliksowego ‘Narcos’.

7/10

"Głośnik w głowie. O leczeniu psychiatrycznym w Polsce" Aneta Pawłowska-Krać

 

"Co czwarty Polak w jakimś momencie życia miał kłopoty ze zdrowiem psychicznym – wynika z badania dotyczącego kondycji psychicznej mieszkańców Polski. To znaczy, że ponad osiem milionów osób w naszym kraju doświadczało lub doświadcza zaburzeń psychicznych. Ale z powodu słabej dostępności pomocy – i uprzedzeń wobec ludzi chorych – do psychologa lub psychiatry trafiło zaledwie szesnaście procent.

Problem chorób i zaburzeń psychicznych dotyka osób w każdym wieku, od dzieci po ludzi starszych. Cierpią między innymi na schizofrenię, depresję, uzależnienia, zaburzenia odżywiania czy zaburzenia rozwojowe. Często kłopoty sprawia już postawienie diagnozy, leczenie jest jeszcze większym wyzwaniem. To proces, który może trwać latami, wymaga cierpliwości, elastyczności, wytrwałości – tak pacjenta, jak i lekarzy. Wymaga też dobrego planu – i pieniędzy.

Jak to wygląda w Polsce? Aneta Pawłowska-Krać rozmawia z pacjentami i ich rodzinami, z psychiatrami, pielęgniarzami i pielęgniarkami i kreśli obraz polskiej psychiatrii, niestety w ciemnych barwach. Pacjenci są hospitalizowani za późno, zostają w szpitalach za długo, nie mają tam odpowiedniego wsparcia i opieki, są faszerowani lekami i wypuszczani z oddziałów bez wskazówek, jak radzić sobie dalej. Trudno jednak całą winą obarczać personel szpitali i poradni – jest tak nieliczny i przeciążony, że zwyczajnie nie może poświęcić pacjentom tyle uwagi, ile potrzebują.

Czy jest wyjście z tej sytuacji? Autorka przygląda się rozwiązaniom przyjętym w innych krajach, analizuje wdrażaną obecnie z pewnym trudem reformę psychiatrii. I choć widać światełko w tunelu, nie sposób stwierdzić, czy to wyjście, czy może rozpędzony pociąg, który zbliża się w naszym kierunku i już za późno, by uniknąć kolizji."

Miałam nadzieję, że będzie więcej o ludziach mających problem z chorobami, o ich codzienności. I na początku bardzo mi się podobało, ale gdzieś w połowie książki zaczęło się dużo statystyk. Nie twierdzę, że to źle lub że niepotrzebne, ale nie nie tego oczekiwałam. Jednak i tak uważam, że reportaż warty uwagi i czasu na przeczytanie.

"A pacjenci psychiatryczni? Jako społeczeństwo niechętnie patrzymy w ich stronę. Tak jakby byli gorszymi ludźmi, których najlepiej zamknąć, odseparować. Podobnie z dziećmi. Chore na serduszko rozczulają, a leczone psychiatrycznie to już nie są takie „nasze dzieci”, lecz bardziej obce, inne."

"Jeżeli psychiatria uważana jest za "czarną owcę medycyny" (...), to psychiatria dzieci i młodzieży jest jej mniejszą i jeszcze czarniejszą siostrą (...)."

"Wiele się uczę od swoich pacjentów. Najbardziej pokory wobec życia. Patrzę, jak są dzielni, jak dążą do wyzdrowienia. To mi dodaje siły w moich osobistych trudnych sytuacjach. Myślę, że skoro oni dają radę, ja też nie mogę polec."

Podziwiam bohaterów książki. Ile trzeba wysiłku, żeby wywalczyć sobie pomoc, diagnozę i w konsekwencji zdrowie, wiedzą tylko oni. Podziwiam lekarzy, pielęgniarki i pielęgniarzy, psychologów i społeczników, którym się chce. Czytanie o tym, jak bardzo system kuleje, jak wiele osób doświadcza problemów natury psychicznej, było bolesne i niesamowicie smutne.

6/10

"Przepraszam za brzydkie pismo. Pamiętniki wiejskich kobiet" Antonina Tosiek

 

"W latach 1933–1995 w konkursach pamiętnikarskich dla mieszkańców wsi mogło wziąć udział nawet dziewięćdziesiąt tysięcy kobiet. To Nowy Sącz albo pół Olsztyna pamiętnikarek.

Julianna spisywała swój pamiętnik w latach trzydziestych – nocami, w tajemnicy przed mężem. Danka w latach sześćdziesiątych – rankiem, czekając, aż rozpali się w piecu. Teresa w roku 1983 – w PKS-ie wiozącym ją do pracy w pobliskiej masarni. Janka jako nastolatka marzyła o studiach polonistycznych, ale bardziej potrzebna była w gospodarstwie. Została więc pamiętnikarką.

Dla wielu bohaterek tej książki spisywanie wspomnień było aktem uznania, że ich historia zasługuje na uwagę. Po raz pierwszy miały okazję przyjrzeć się osobistym doświadczeniom i nadać im znaczenie wykraczające poza sferę prywatną. Opowiadały własnymi słowami o przemocy, biedzie czy wstydzie i w ten sposób sprzeciwiały się dominującym normom społecznym i kulturowym.

Antonina Tosiek sięgnęła po setki oryginalnych rękopisów i maszynopisów nadesłanych na konkursy, a także po dane statystyczne i opracowania naukowe. Łącząc wnikliwą analizę z wrażliwością, stworzyła obraz przemian polskiej wsi w XX wieku. Obraz realistyczny i głęboko poruszający."

Bardzo dobry i przede wszystkim ciekawy reportaż. Dobrze skonstruowany, widać ogrom reasearchu i zaangażowanie autorki. To książka ważna, potrzebna i pisana z wyraźnym szacunkiem wobec wiejskich kobiet, których doświadczenia zbyt długo spychano na margines.

"Wojny wstrzymują czas. Tworzą wyrwę w życiorysach i wykoślawiają wspomnienia."

"Wszystkim pamiętnikarkom los rzucił bowiem jedno identyczne wyzwanie: urodziły się dziewczynkami na wsi."

"(...) obejście obowiązku szkolnego umożliwiał między innymi artykuł trzydziesty trzeci dekretu, zgodnie z którym do szkół nie musiały uczęszczać dzieci mieszkające dalej niż trzy kilometry od najbliższej placówki. Prawo to obowiązywało w Polsce w niezmienionej formie aż do roku 1956."

Najbardziej zostały mi w głowie te momenty, kiedy książka pokazuje życie pojedynczej kobiety: kobiety piszącej pamiętniki po kryjomu przed mężem; dziewczyny, której odmawia się nauki, bo „co jej po szkole”, siostry od małego traktowanej jak materiał roboczy. To jest przerażające, ale "takie było życie".

7/10

"Niegrzeczne. Historie dzieci z ADHD, autyzmem i zespołem Aspergera" Jacek Hołub

 

"Małą Martą chciał się zająć ksiądz egzorcysta. Na rodziców awanturującego się Piotrka sąsiedzi nasyłają policję i pomoc społeczną. Matka autystycznego Mateusza usłyszała, że powinna go oddać do ośrodka. Aleś rozładowuje energię, ścigając się na rowerze. Tamara ma ADHD i świadectwa z czerwonym paskiem. Nastoletni Kacper z zespołem Aspergera był gnębiony w szkole.

Dzieci i młodzież z widoczną niepełnosprawnością wywołują w nas empatię. Sprawne i zdrowe, ale zachowujące się nietypowo – agresywne, nadpobudliwe lub nieprzestrzegające norm społecznych – wzbudzają gniew i oburzenie. Postrzegamy je jak niewychowane i niekulturalne, a ich rodzice są w naszych oczach złymi matkami i ojcami. Krzywdzące oceny, brak zrozumienia i pomocy oraz próby wtłoczenia na siłę w wyznaczone przez nas ramy „normalności” to codzienność moich bohaterek i bohaterów.

Ta książka nie jest źródłem wiedzy na temat ADHD i spektrum autyzmu. Nie zajmuję się w niej poszukiwaniem ich przyczyn, nie wskazuję najlepszych metod wychowawczych i terapii. To opowieść o dzieciach, ich rodzinach oraz o tym, jak z innością radzą sobie społeczeństwo, szkoła i instytucje."

Jeden z "mocniejszych" reportaży, jakie czytałam. Może dlatego, że wśród znajomych dzieci znajdują się te z ADHD, czy spektrum autyzmu. A to wtedy bardziej rusza człowieka. Przynamniej mnie bardziej ruszyło. Nic mnie tak nie wkurza, jak świadomość, że człowiek jest takim stworzeniem, którego nie obchodzi problem, jeśli go osobiście to nie dotyczy.

"Trzeba mieć szacunek do drugiego człowieka, chociażby ze względu na to, że jest. Nawet jeżeli próbuje udawać kogoś innego, to nadal jest sobą, bo robi to ze swojej woli, nikt go do tego nie zmusza. Ja szanuję rodziców, znajomych, wszystkich. Niektórych bardziej, to prawda, ale wszystkich."

"Kiedy się dowiedziałem, że mam zespół Aspergera, na początku czułem się trochę dziwnie i było mi smutno. Sam nie wiem dlaczego. Byłem zaskoczony. Ale tylko przez pierwsze kilka godzin. Później stwierdziłem, że właściwie to może mi pomóc. Okej, jestem inny. Zawsze tak było. Przyzwyczaiłem się. W sumie lubię być inny, bo przynajmniej mam własne zdanie. Większość ludzi, których znam, chce kogoś naśladować. A ja chcę być sobą."

"W polskiej szkole wciąż dominuje pruska metodyka uczenia. To jedna z największych bolączek systemu. Nauczyciel nie pochyla się nad uczniem jako osobą, tylko traktuje go jak kolejnego pionka w dwudziestokilkuosobowej klasie, od którego tylko się wymaga."

Nie każda historia opisana w książce była przepełniona smutkiem. Wielkim plusem jest to, że nie ma tam wielkiego narzekania, użalania się nad swoim losem czy systemem Państwa. Uważam, że tę książkę powinien przeczytać każdy rodzic, gdyż otwiera ona oczy na wiele aspektów zachowania u dzieci, nie tylko własnych. Tak łatwo oceniać innych, kiedy nie zna się przyczyn tego zachowania.

8/10

"Prosektorium. Tajemnice polskich medyków sądowych" Dawid Góra

 

"Kiedy kończy się życie, przychodzą oni. Mają konkretne zadanie – określić przyczynę zgonu. To dzięki nim okazuje się, że śmierć „ze starości” jest tak naprawdę brutalnym zabójstwem, a w samobójstwie „pomogły” osoby trzecie.

Odcinają części ciała, aby wysłać je do badań laboratoryjnych. Tną mózg, kawałek po kawałku, aby znaleźć w nim choćby najmniejszą nieprawidłowość. Odmierzają ilość krwi, która wylała się do wnętrza ciała. Zbierają materiał spod paznokci, szukają znamion prądowych, opisują każdą najmniejszą ranę.

Medycy sądowi. Ludzie, którzy czytając w zwłokach, potrafią zrekonstruować nawet najbardziej skomplikowaną historię zbrodni."

Z ogromną ciekawością sięgnęłam po tę książkę, gdyż bardzo mnie interesuje ten temat (a serial "Kości" jest jednym z moich ulubionych). Reportaż ten zabiera czytelnika za kulisy miejsca na co dzień niedostępnego dla osób postronnych, pozwalając lepiej zrozumieć, na czym naprawdę polega praca w prosektorium i dlaczego zasługuje ona na ogromny szacunek.

"Aby coś robić dobrze, trzeba mieć pozytywne odczucia związane z tematem."

"Umiejętność przyznania, że się czegoś nie wie, nie świadczy o dyletanctwie, lecz dystansie do samego siebie i swoich możliwości."

"Mam szacunek dla swojego układu nerwowego, więc wolę pracować na zwłokach niż na żywych pacjentach."

"Jest natomiast głęboki sens cieszyć się małymi codziennymi szczęściami."

Świetny reportaż. Książka jest napisana w bardzo przystępny sposób. "Prosektorium" to zdecydowanie jedna z najlepszych pozycji o tematyce medycyny sądowej i jedna z najlepszych książek, jakie w tym roku wpadły w moje ręce. Ta książka przedstawia sytuacje, które szybko przekonają czytelnika o tym, jak krótkie i kruche jest nasze życie.

8/10

"Chwilowa anomalia. O chorobach współistniejących naszego świata" Tomek Michniewicz

 

"Znajomy negocjator policyjny powiedział mi kiedyś: „Obserwuj ludzi, gdy wszystko wokół się wali. W chwilach kryzysu dużo można zobaczyć”. Gdy więc wybuchła pandemia, obserwowałem uważnie. I robiłem notatki.

Sytuacja globalnego zagrożenia odsłoniła wiele chorób współistniejących, które trapią naszą cywilizację: ignorancję, komunikacyjny chaos, destrukcyjną siłę fake newsów, nieprzygotowanie rządów i nas samych na kryzys, irracjonalne reakcje stadne, władzę w rękach nieodpowiedzialnych ludzi... Jak to wszystko się dla nas skończy?

Ta książka to zapis rozmów ze specjalistami, którzy ze swoich obserwacji wyciągają wnioski na przyszłość. Psycholog konfliktu szkolący siły specjalne, politolożka, klimatolog, analityk spraw międzynarodowych, profesor ekonomii, socjolożka, preppers i inni eksperci w swoich dziedzinach pokazują, w jak fatalnej sytuacji się znaleźliśmy."

Jak dla mnie świetna i wciągająca książka o problemach oraz wyzwaniach współczesnego świata. W większości wątków pandemia stanowi jedynie wyzwalacz do rozpoczęcia dyskusji i dalszego poszerzania tematu. Co ważne - w książce nie ma żadnych teorii spiskowych.

"Możliwe też, że pandemia koronawirusa spowoduje głębsze przeformatowanie naszych potrzeb - zaczniemy się zastanawiać, co jest nam faktycznie konieczne do życia, a bez czego możemy się obejść, i to może nie najgorzej. Już wcześniej zaczęliśmy kwestionować, czy służy nam bezrefleksyjny konsumpcjonizm i dotychczasowa gospodarka "bulimiczna" - jedz, wymiotuj i znowu jedz, czyli: kupuj, wyrzucaj i znowu kupuj, choćby na kredyt."

"Teoria spiskowa łączy jednoczynnikowe wyjaśnienie z ładunkiem emocjonalnym. Ktoś jest winny, ktoś się dorobił, ktoś na tym skorzystał. To jest źródło teorii spiskowej. A za jej rozpowszechnianie odpowiada odwieczny mechanizm plotki - przekazania wieści z ust do ust."

"Sprzeczne sygnały dają nam jakby zgodę na dokonywanie osobistych wyborów na podstawie tego, co nam się wydaje."

Tematyka bardziej niż na czasie. Książka świetna. Dobry oddech od medialnego szumu. Pozwala spojrzeć na 2020 rok z nieco odleglejszej perspektywy. Zadziwiające, w jaki wzór potrafią ułożyć się połączone punkty.

8/10

"Taki dobry chłopak. Sprawa Kajetana Poznańskiego" Hanna Dobrowolska

 

"Trzeciego lutego 2016 roku Kajetan Poznański, dwudziestosiedmioletni gruntownie wykształcony bibliotekarz, syn pani prokurator i architekta, zamordował wybraną losowo kobietę. Traf padł na trzydziestojednoletnią lektorkę języka włoskiego, Kasię. W dniu zabójstwa miała lecieć do swojego ukochanego Emanuela, który szykował się do wyjścia po nią na bolońskie lotnisko. Dodatkową lekcję – jak się okazało z zabójcą – wzięła po to, aby mieć kilka euro więcej na wyjazd do Włoch. Nie poleci tam już nigdy…

Bestialstwo i fakty dotyczące morderstwa wstrząsnęły nie tylko całą Polską, ale i Europą. Autorka przekopała się przez tysiące stron akt sądowych, rozmawiała z biegłymi psychiatrami, prawnikami, osobami z bezpośredniego otoczenia Kajetana. Przeanalizowała całą dokumentację i wszystkie dostępne dane dotyczące sprawy. Czy pozwoli to jednak odpowiedzieć na pytanie, jak to możliwe, że wykształcony, wrażliwy i sprawiający wrażenie delikatnego człowiek mógł dopuścić się tak niewyobrażalnego okrucieństwa? Czy w każdym – bez wyjątku – drzemie bestia?

Próbę odpowiedzi na te pytania znajdziemy w książce Hanny Dobrowolskiej."

Przyznaję, sprawę Kajetana Poznańskiego znałam już wcześniej, z podcastu Justyny Mazur-Kudelskiej "Piąte: Nie zabijaj". Chciałam jednak zobaczyć, jak z tym tematem poradzi sobie Hanna Dobrowolska, bo z jakichś dziwnych przyczyn fascynują mnie umysły psychopatów.

"Relacje rodzinne mają ogromny wpływ na to, kim się jest."

"Gdyby nie zabójstwo tej nieszczęsnej kobiety, nigdy bym Go nie poznała i nigdy nie przekonała się, do jakiej miłości i jakiego poświecenia skłonny jest człowiek, który kocha i nie stawia żadnych warunków, nie zważa na okoliczności..."

"(...) chcącego los prowadzi, niechcącego - ciągnie."

To niestety nie thriller, to prawdziwe życie. Wnikliwa, szczegółowa analiza zbrodni. Nie sposób nie podkreślić ogromu pracy, jaką autorka włożyła w przygotowanie tej publikacji. Analiza akt, zebranie materiałów, a potem przełożenie ich na język zrozumiały i angażujący to zadanie, któremu sprostać potrafią nieliczni. Choć książka opiera się na faktach i dokumentacji, nie przypomina suchego raportu. Jeśli kogoś interesują historie oparte na faktach - na pewno powinien sięgnąć po ten reportaż.

8/10

"Katastrofa w Andach" Max Czornyj

 

"Jak daleko jest w stanie posunąć się człowiek, by przetrwać? Dalej niż śnicie w najgorszych koszmarach…

O katastrofie lotu 571 słyszał cały świat. Kanibalizm, wola przetrwania, niemal zwierzęce instynkty. Drużyna rugbystów oraz podróżujących z nimi osób trafiła do piekła. A potem okazało się, że to piekło ma siedem kręgów, a oni zmierzają na sam dół. Każdy kolejny dzień udowadnia, że zawsze może być gorzej.

Istnieje wiele szczegółów, na które dotąd nie zwracano uwagi, a które zmuszają do postawienia pytań. Czy naprawdę o tamtych wydarzeniach wiemy tak dużo? Prawda jest niewiarygodna. Prawda jest makabryczniejsza od najbardziej makabrycznych horrorów.

Katastrofy i wypadki to tragedie uczestników, ale również ich rodzin.

Ta książka to próba spojrzenia na wydarzenia oczami ich uczestników oraz – prawdopodobnie po raz pierwszy – oczami ich bliskich. W przypadku lotu 571 akcja poszukiwawcza była częściowo prowadzona przez członków rodzin zaginionych rugbystów, uciekano się do czarów, przesądów oraz rozmaitych guseł. Czy w świecie true crime jest miejsce na czarną magię? Odpowiedzi możecie się domyśleć.

Narracja pierwszoosobowa sprawi, że poczujecie się, jakbyście naprawdę tam byli. Czy macie odwagę?"

Max Czornyj zaprosił nas do opowieści z piekła rodem, gdzie rządzi… Apatia. Gra wyobraźni. Zmęczone zmysły. Dzięki narracji pierwszoosobowej jeszcze bardziej i głębiej można poddać się emocjom. Autor pokazał granice ludzkiej wytrzymałości.

"Szef ma swo­je­go szefa, a sze­fem wszyst­kich sze­fów są pie­nią­dze."

"Problemem jest społeczeństwo. Chce konsumować, konsumować coraz więcej, tylko nie ma pojęcia, co to znaczy. Skupiamy się na zbieraniu przedmiotów, zbieraniu rzeczy. Inaczej mówiąc, w kolacji POWINNO chodzić o ludzi, o spotkanie z rodziną, żeby pobyć z nią i szczerze porozmawiać po dniu pracy."

"Z aneg­do­ta­mi jest jed­nak pe­wien pro­blem – za­zwy­czaj są śmiesz­ne tylko dla tych, któ­rzy znają ich kon­tekst."

Nie mogłam się oderwać od tej książki. To nie bajka. A prawda sprawia, że pozycja jest do pochłonięcia w jeden dzień. 

8/10

"Patopaństwo. O tym, jak elity pustoszą nasz kraj" Jan Śpiewak

 

"Najnowsza książka twórcy haseł „państwo z kartonu” i „patodeweloperka”.

Co jest nie tak z Polską? Jakie są źródła patologii życia publicznego? Takie pytania zadaje sobie wielu z nas, obserwując polską rzeczywistość. Jan Śpiewak zabiera nas w podróż po Patopaństwie. To opowieści o kraju, w którym feudalizm i dziki kapitalizm podają sobie ręce nad głowami obywateli. O januszexie, który przebrał się za europejskie państwo. O szlacheckim folwarku, który nigdy nie umarł, a w III RP wręcz się odrodził.

Dlaczego polskie osiedla mieszkaniowe przypominają chów klatkowy, zamiast być dobrymi miejscami do życia? Dlaczego pijemy więcej alkoholu niż w czasach PRL-u? Dlaczego pracujemy dłużej i w gorszych warunkach niż większość Europy? Czemu media tradycyjne i społecznościowe promują patologie? Dlaczego Polacy spłacają najdroższe kredyty hipoteczne w Unii? Dlaczego miliony Polaków nie mają dostępu do transportu publicznego? Czemu polskie instytucje przypominają folwarki? Dlaczego w polityce od 35 lat są te same twarze? Dziesiątki trudnych pytań, setki niewesołych odpowiedzi.

Autor przypomina, że państwo może zrobić dla obywateli wiele dobrego, jeśli tylko realizuje interesy wspólnoty, a nie najsilniejszych. Razem możemy niemal wszystko, osobno niewiele. Tymczasem – witajcie w Patopaństwie."

Świetna pozycja. Każdy powinien ją przeczytać, by lepiej zrozumieć w jak wrogim systemie żyjemy. A także by łatwiej dostrzec poziom manipulacji, na jaki jesteśmy wystawieni z każdej strony.

"Przedstawiciel polskiej elity traktuje transport publiczny podejrzliwie i sceptycznie. Autobusy i pociągi są dla przegranych, wygrani podróżują samolotem i samochodem."

"Inteligencja stała się wehikułem czasu, który sprawia, że nasz kraj często i w wielu aspektach przypomina czasy szlacheckie wraz z ich podstawowymi patologiami: podziałem społecznym na „chamów” i „panów”, bezkarnością silnych, klientelizmem, kompleksem wyższości połączonym z kompleksem niższości oraz egoizmem i skrajnym indywidualizmem podniesionym do rangi cnoty."

"Na czele polskiego społeczeństwa stoi warstwa o feudalnych korzeniach: inteligencja, której rodowód sięga czasów szlacheckich. Najważniejsze wady tej grupy to: egoizm, kompleks niższości połączony z poczuciem wyższości, kolesiostwo oraz pogarda dla dobra wspólnego i osób słabszych."

Czytało się bardzo dobrze, choć historyczny początek jest dość ociężały, a rozdział o mediach bardzo chaotyczny. Niemniej książka jest godna polecenia. Wiele można się dowiedzieć, nawet gdy uważało się (jak ja), że to wszystko się już wie.

8/10

"Kwaśne jabłka. O przemocy wobec dzieci" Piotr Mieśnik, Magda Mieśnik

 

"Nic nie widziałem, nic nie słyszałam.

Każdego roku w wyniku przemocy w polskich domach jest zabijanych 20-40 dzieci, to tak, jakby co roku ze szkoły znikała jedna klasa!

Kacper, żył lat 3. Klaudia, żyła lat. 5 Leon, żył lat 4. Eliza, żyła lat 5. Marcel, żył lat 2. Nikodem, żył lat 3. Zuzia, żyła lat 3. Kamilek, żył lat 8. Michał, żył lat 6. Oskar, żył lat 4. Zginęli z rąk matek, ojców, opiekunów. Dorosłych.

To niewidzialni i niesłyszalni bohaterowie reportażu Magdy i Piotra. Zaledwie kilkoro spośród tysięcy dzieci, które stały się ofiarami przemocy we własnych domach. To oczywiście tylko część danych o przemocy, tej, która zyskała rozgłos medialny. Większość dzieci cierpi w milczeniu.

Autorzy w swoim reportażu oddają głos również ekspertom i specjalistom, którzy na co dzień stykają się z przypadkami przemocy wobec dzieci. Z ich rozmów wyłania się schemat funkcjonowania, który prowadzi do tragedii.

Brak kompetencji, bieda, zaburzenia, uzależnienia, traumy wyniesione z dzieciństwa. Do tego niedziałające przepisy, zaniechania ze strony urzędników, pracowników socjalnych i służb, które mają obowiązek chronić dzieci.

Powtarzalność i schematyczność przypadków pozwalają na to, żeby wyprzedzić ruch. I tylko od nas zależy, czy go wykonamy.

Reportaż Magdy i Piotra to ważny głos w dyskusji na temat przemocy.

Skrzywdzone dzieci nigdy nie zapominają tego, co się stało. Trauma wraca, ciało pamięta. Na zawsze."

Wiedziałam, że czeka mnie trudna, ale potrzebna książka. I dokładnie tak było. Jest to zbiór wstrząsających historii dzieci, które doświadczyły przemocy domowej. Większość z tych historii niestety kończy się tragicznie.

"30 procent złamań u dziecka poniżej trzeciego roku życia to wynik celowego działania. U dzieci poniżej roku to połowa przypadków."

"Gdy mówi rodzicom, że zabiera dzieci, reagują agresją, obojętnością, śmieją się. Niektórym trzeba je wyrywać z objęć. Gdy pojechał do kobiety, u której wcześniej zabezpieczył dwoje dzieci, a ona urodziła kolejne i opiekowała się nim pod wpływem alkoholu, usłyszał: - A chuj, zabieraj, zrobię sobie następne."

"Dziecko umierało w męczarniach przez wiele miesięcy. To było wydłużone w czasie, ale zabójstwo."

Książka nie jest łatwa. Trudno czytać o bólu, torturach i cierpieniu najmłodszych. Ale warto. Bo to otwiera oczy. Bo może sprawi, że nie przymkniemy oka, kiedy coś złego będzie działo się obok nas... Może nawet za ścianą. Książka wstrząsająca. Zostanie ze mną na długo. Te historie nie powinny istnieć. Ta książka nie powinna powstać, to powinna być kiepska fikcja literacka.

8/10

"Imperium bólu. Baronowie przemysłu farmaceutycznego" Patrick Radden Keefe

 

"Bracia Arthur, Raymond i Mortimer Sacklerowie w ciągu kilku dekad zbudowali imperium. Niczym Medyceusze obejmowali mecenatem artystów, a setki milionów dolarów przeznaczali na filantropię. Najstarszy stał za sukcesem Valium i komercjalizacją rynku farmaceutycznego. Braciom podarował firmę Purdue Frederick – zbili na niej fortunę, lecz na zawsze pogrzebali dobre imię Sacklerów.

Majątek rodziny szacowano na miliardy dolarów, ale niepohamowana żądza bogactwa pchnęła ich dalej: do intratnego sektora leków opioidowych. Arthur i Mortimer chcieli, by ich produkt był czymś więcej niż tylko specjalistycznym środkiem stosowanym w opiece paliatywnej. Miał przynieść ulgę rzeszom zwykłych Amerykanów cierpiących na pospolite bóle. Swój lek – OxyContin – reklamowali jako bezpieczną alternatywę dla morfiny. W rzeczywistości jego główny składnik – oksykodon – był od niej dwa razy silniejszy, o czym doskonale wiedzieli. Agresywna strategia marketingowa w ciągu kilkunastu lat doprowadziła do tragedii – setki tysięcy Amerykanów uzależniło się od opioidów, a śmierć z powodu przedawkowania była jedną z głównych przyczyn zgonów w USA. Sacklerowie uparcie powtarzali, że problem nie leży w leku, tylko w jego użytkownikach.

„Odchodząc, należy zostawić świat w lepszym stanie, niż ten, w jakim go zastaliśmy” – zwykł mówić Arthur Sackler. Wybitny reporter Patrick Radden Keefe przedstawia historię rodziny, która z rzekomej troski o pacjentów uczyniła listek figowy dla swojej zachłanności. Imperium bólu to porażająca opowieść o ambicji i filantropii, o zbrodniach i bezkarności. O korumpowaniu publicznych instytucji, o chciwości i władzy. To także historia stulecia amerykańskiego kapitalizmu i świata, w którym pieniądz i sława wygrywają z etyką i człowieczeństwem."

Jeśli do treści nie mogę się specjalnie przyczepić, to forma nie przypadła mi do gustu. Książka zdecydowanie za długa, wiele treści powtarzało się po kilka razy. Mimo tego, temat ważny, interesująco opisany.

"Heroina została stworzona przez ten sam zespół badawczy, który wynalazł aspirynę."

"Lekarze są ludźmi i pogląd, że noszenie białego fartucha może w jakiś sposób uchronić ich przed pokusą, jest fantazją."

"Postęp w naukach medycznych sprawił, że to, co dawniej było niewyobrażalne, stało się "rutyną"."

"Specyfiką amerykańskiej gospodarki jest to, że można wyprodukować niebezpieczny produkt i skutecznie zdjąć z niego wszelką odpowiedzialność prawną za zniszczenia, jakie ten produkt może spowodować, poprzez wskazanie indywidualnej odpowiedzialności konsumenta."

Małym minusem tego reportażu jest częste powtarzanie wątków i szczegółowość która czasami zabijała fascynującą opowieść. Oraz bardziej jest to biografia rodziny Sacklerów, niż rzetelny reportaż o epidemii opioidowej w USA.

6/10

"Bestia. Studium zła" Magda Omilianowicz

 

"Leszek Pękalski, słynny „wampir z Bytowa”, to człowiek który przyznał się do zamordowania 67 osób. W akcie oskarżenia było 17 morderstw, w tym szesnaście z motywów seksualnych. Według opinii biegłych Pękalski jest sadystą, nekrofilem i nekrosadystą. Wypuszczony na wolność będzie nadal zabijał, a ma opuścić więzienie pod koniec 2019 roku. Sprawa „wampira z Bytowa” jest największą tajemnicą powojennej kryminalistyki. Nikt nie wie, ile ofiar ma naprawdę na swoim koncie, bo do dzisiaj żadna ze zbrodni do których przyznał się Pękalski nie została wyjaśniona.

Książka pt. „Bestia” jest próbą odpowiedzi na pytanie jak rodzi się w człowieku potwór. Autorka książki, zapoznała się z 72 tomami akt sprawy, rozmawiała z jego bliskimi – a także z nim samym. Sięgnęła po opinie psychologa i seksulologa. Ta książka stawia pytanie, co robić z osobnikami takimi jak Leszek Pękalski, którzy na wolności zawsze będą stanowić zagrożenie. Przywrócić karę śmierci? Dożywotnio izolować w więzieniach? Internować do końca życia w zamkniętych zakładach psychiatrycznych?"

Wstrząsająca książka. Autorka podsyca trochę emocje przedstawiając nam ofiary dość skrupulatnie i nie oszczędzając opisów zbrodni, ale w mojej opinii mieści się to w granicach rozsądku i dziennikarskiego obowiązku. 

"To dom nas kształtuje, dzieciństwo, kontakt emocjonalny z matką, z ojcem. Wyrastanie w prawidłowym klimacie emocjonalnym. To jest nasz kręgosłup na całe życie."

"Jest coraz więcej osób dotkniętych zaburzeniami. Być może dlatego, że życie i czasy są takie, że osoby mające problemy od dziecka, nie mając możliwości rozładowania napięć, emocji sięgają po różne używki, ale przede wszystkim nie są odpowiednio ukształtowane, bo rodzina dzisiaj nie spełnia określonych wymagań, nie kształtuje prawidłowo."

"Czasami te pierwsze niepowodzenia "coś" robią w człowieku i potem następuje bunt, niezgoda na to, że ja nie mogę, że ktoś mnie nie chce, że jestem gorszy więc załatwię tę sprawę inaczej. Bywa, że są to akty zemsty."

"Albo się pani da wyruchać, albo ja panią kijem zabiję."

To mroczna i przerażająca historia, która zabiera nas w świat zupełnie innej mentalności, w inny świat w ogóle. Książka świetnie napisana - jest próbą wejścia w umysł bestii, patrzenia jej oczami, myślenia jej prymitywnym, bestialskim sposobem. Bez oceny. Jednak czytając czujemy jak narasta w nas złość i frustracja. A jednocześnie poczucie bezsilności i brak zrozumienia. Dla wszystkich i wszystkiego. Mocna pozycja, ale warta przeczytania. Rzetelnie napisany reportaż.

8/10

"Najgorsze randki świata i kilka udanych" Agata Romaniuk

 

"Randkowanie w późnym kapitalizmie to sport ekstremalny. W kulturze zdominowanej przez wszystko, wszędzie, naraz trudno jest znaleźć miłość. Za to szybko można doświadczyć rozczarowania.

Agata Romaniuk wchodzi do labiryntu, po którym poruszają się randkujący. Wyjaśnia tajemnicę zdjęć z rybą, tropi pana Stockowskiego i prezentuje zasadę espresso, która być może uratuje niejedną i niejednego. Przygląda się mężczyznom chodzącym na randki z matką i kobietom bez głowy. I cóż to jest za podróż – autorka opisuje historie cudze i własne, korzysta z dorobku biologii ewolucyjnej i ekonomii behawioralnej, sięga też do literatury, sztuki i popkultury: pani Bovary, Wokulski, Carrie Bradshaw i Bridget Jones podpowiadają jej, jak uniknąć najgorszej randki świata. I jak doprowadzić do tej udanej.

Ta zabawna i miejscami gorzka książka powstała dla tych, którzy szukają miłości – lub wcale nie. Dla tych w związkach to też szansa na podpatrzenie świata randek z bezpiecznej odległości. Oni pewnie odetchną z ulgą."

Po swoich historiach z mężczyznami poznanymi w sieci - chętnie sięgnęłam po tę książkę. Byłam ciekawe, czy bohaterki (i bohaterowie) mieli/mają podobne doświadczenia.

"Od jakiegoś czasu na pchlich targach i bazarach ze starociami szukam pojedynczych filiżanek do espresso. Czasem mają obtłuczone uszko, czasem wyblakłe kolory. Kawa z takiej filiżanki, którą piję w tej chwili, siedząc samotnie na moim poddaszu w małym mieście, na podłodze, bez żadnego krzesła naprzeciwko, we własnym towarzystwie, smakuje naprawdę dobrze."

"Spo­ty­kam je wszę­dzie. Cza­sem to zwy­kły sto­łek w nad­mor­skiej ta­wer­nie, cza­sem di­zaj­ner­skie krze­sło w mod­nej re­stau­ra­cji albo fotel w ka­wiar­ni za ro­giem. Puste sie­dze­nie na­prze­ciw­ko przy dwu­oso­bo­wym sto­li­ku. Miej­sce, któ­re­go nikt nie zaj­mie, bo przy­szłam sama."

"W mózgu powstają szlaki neuronalne, które krystalizują nasze zainteresowania, czyli robią w nim silną sieć połączeń. (...) Przykładowo, jeśli podczas seksu z partnerką mężczyzna odczuwa dwanaście bodźców: podoba mu się jej uśmiech, figura, mowa ciała, głos, to z każdym orgazmem koduje się on właśnie na tę konkretną ilość i jakość bodźców. Natomiast współczesna pronografia jest dystrybutorem nieprzebranej ilości bodźców."

Jest to zbiór rozmów z kilkoma osobami, które dzielą się swoimi wrażeniami z randek. Wplecione są też doświadczenia własne autorki. Są to gorzko-słodkie historie, widziane zarówno oczami mężczyzn i kobiet, co było dość ciekawe poznać perspektywę płci przeciwnej.

6/10

"Tajemnice wydarte zmarłym" Emily Craig

 

"Jak pachnie katastrofa masowa?

Jak wygląda twarz zamieszkana przez setki larw?

Co czujesz, kiedy dotykasz zwęglonych kości?

Antropolożka sądowa Emily Craig – uczennica twórcy "Trupiej Farmy" – odpowie na wszystkie pytania, które boisz się zadać.

W powietrzu unosiła się ledwie wyczuwalna trochę słodkawa, trochę stęchła woń, której nie potrafiłam rozpoznać. Zbliżaliśmy się do słynnej Trupiej Farmy, gdzie Bill Bass szuka odpowiedzi na pytanie: co dzieje się z ludzkim ciałem po śmierci?

Nagle zatrzymaliśmy się, a mój przewodnik wskazał coś wśród traw. Najpierw widziałam tylko błoto, zeschłe liście i brązowe grudy ziemi, ale potem dostrzegłam, że to kości ludzkiego przedramienia. Zwilgotniałe, poszarpane szczątki, które już dawno przybrały barwę gleby, a z ich końców zwisały strzępki szarobrązowych ścięgien. Wyglądały niczym kościotrup z Halloween, który zamarł w środku szalonego tańca.

Emily Craig wykorzystuje osiągnięcia nauki nie tylko po to, aby odkrywać tożsamość ofiar. Potrafi coś więcej: na podstawie czaszki jest w stanie odtworzyć twarz zmarłej osoby. Choć nie może odwrócić przeznaczenia, przywraca ofiarom godność, którą odebrali im mordercy."

Książka na pewno nie dla ludzi wrażliwych i delikatnych. To lektura obowiązkowa dla wszystkich, którzy interesują się tematem antropologii sądowej. 

"Korzystajmy z naszych możliwości, póki możemy - w końcu i tak zeżrą nas robaki."

"Spędziłam co najmniej pół godziny pod prysznicem, usiłując zmyć z siebie zapach śmierci, nim wreszcie zrozumiałam, że przylgnął nie do mojego ciała, lecz do mózgu."

"Życie w ciągłym napięciu emocjonalnym przez wiele nocy i tygodni ma swoją cenę. W ochronnym murze, który wokół siebie wzniosłam, zaczęły pojawiać się rysy oraz pęknięcia. Mimo to pracowałam dalej." 

"Z nieprzyjemnym dreszczem uświadomiłam sobie, że choć bardzo lubimy o sobie myśleć, iż znajdujemy się na końcu łańcucha pokarmowego, w rzeczywistości po śmierci stajemy się po prostu jednym z jego ogniw."

Książka, mimo bardzo trudnej tematyki, napisana jest przystępnym językiem, co zdecydowanie ułatwia lekturę. To książka, która z szacunkiem traktuje zmarłych i, co najważniejsze, oddaje im utracone twarze.

Jestem zachwycona i formą i treścią. Polecam każdemu zainteresowanemu tą tematyką.

8/10

"Aleja włókniarek" Marta Madejska

 

"Gdyby Pan Bóg dzisiaj wygnał Ewę z raju, rzuciłby na nią przekleństwo: Będziesz dzieci rodziła jako prządka!”. To przekleństwo unosi się nad wszystkimi bohaterkami tej książki i wszystkimi kobietami, które pracowały w łódzkich fabrykach.

Szły do pracy, kiedy miały po kilkanaście lat i od tego momentu rytm ich życia wyznaczał tykający zegarek, w takt którego prządka musiała chodzić „jak koń w kieracie”, a całość żywota dzieliła się na trzy etapy: fabrykę, szpital, cmentarz. Nisko opłacane, wykorzystywane przez majstrów i właścicieli, przedwcześnie postarzałe. Dola łódzkich włókniarek stała się jednak siłą napędową zmian. Praca kobiet spowodowała przewrót, wymuszając wprowadzanie nowych przepisów i wywołując rewolucję obyczajową.

Do tej pory jednak nikt nie próbował dowiedzieć się, kim były, skąd przybywały i dlaczego zostawały w mieście, w którym wcale nie odnajdywały szczęścia. Marta Madejska próbuje zrozumieć nie tylko swoje bohaterki, ale także „miasto bez historii”. Z pytań o przeszłość zrodziła się opowieść o „fabrycznych dziewczynach”, bez których nie byłoby wielkich fortun, okazałych łódzkich pałaców ani odbudowanego łódzkiego przemysłu po II wojnie światowej. Zmieniali się właściciele fabryk, zmieniał się klimat polityczny, zmieniały się dekoracje, ale jedno pozostawało bez zmian – nadludzki wysiłek tysięcy kobiet."

Temat bardzo interesujący, co widać w drugiej części, gdy mowa o roli kobiet w PRL - i nie, nie chodzi o słynne "kobiety na traktory". Autorka zabiera w podróż przez historię miasta, tamtejszych manufaktur i jednostkowych doświadczeń, oddając swoim reportażem hołd bohaterkom.

"Robotnicy są rojem cichym, milczącym, co najwyżej stukającym drewniakami. Półmartwi, obojętni, smutni."

"Nikt wtedy nie mówił o wyborze zawodu, realizowaniu potencjałów, samorozwoju czy samorealizacji. Był tylko przymus ekonomiczny, życiowa konieczność, jedyna szansa."

"Rozwój przemysłu, zwłaszcza włókiennictwa, otworzył nowe możliwości zdobycia stałej pracy bez wcześniejszego wykształcenia, przyuczyć można się było już przy maszynie."

Bardzo ważny temat, ale niezbyt porywająco napisany. Styl autorki niestety zniechęca do czytania, ale warto przebrnąć, bo poszerza perspektywę i daje dużo wiedzy. Momentami ciężko się czyta.

6/10

"Psychopata" Harold Schechter

 

"Jest rok 1957. Na zdjęciach zaprezentowanych całemu światu widać drobnego mężczyznę z południowego zachodu o krzywym uśmieszku; człowieka, który przez dziesięć lat żył we własnym świecie morderstw i deprawacji.

Oto autentyczna i przerażająca historia Eda Geina, zabójcy, którego bestialskie fantazje zainspirowały Alfreda Hitchcocka do nakręcenia "Psychozy” – dobrze wychowanego, spokojnego farmera przywiązanego do despotycznej matki, który popełnił serię krwawych i odrażających zbrodni wykraczających poza ludzkie zrozumienie. W mrożących krew w żyłach detalach, "Deviant” opisuje niewiarygodną karierę jednego z najbardziej obłąkanych szaleńców jaki zapisał się na kartach amerykańskiej zbrodni – oraz tego w jaki sposób zamienił niewielki dom na farmie w Wisconsin w prywatny świat krwawej zbrodni."

Ten reportaż mną wstrząsną, niesamowicie. Nie polecam osobom wysoko wrażliwym, mogą nie być w stanie przeczytać. Przygotować się trzeba na naprawdę makabryczne opisy. Autor nie szczędzi szczegółów, stąd książka przeznaczona jest dla czytelników o mocnych nerwach.

"Gein lubił starsze, dobrze zbudowane kobiety - najlepiej martwe."

"Potrzeba by wyjątkowo wprawnego obserwatora, aby móc zauważyć w zachowaniu młodego Eddiego symptomy początkowego stadium szaleństwa, w tym jego niemożność dostosowania się do norm społecznych oraz rosnące osamotnienie."

Bardzo ciekawe studium postaci. Ed był badany przez wielu psychiatrów, którzy nie byli zgodni co do jego stanu psychicznego. Ostatecznie uznany za niepoczytalnego ostatnie swoje dni spędził w szpitalu psychiatrycznym. Wyrok bardzo kontrowersyjny. Jednak bardzo dużo konkretnych faktów można się dowiedzieć z tej książki. Na pewno ciekawa pozycja, jeśli kogoś interesują historie z cyklu true crime.

8/10

"Kuratorka sądowa. Patologia, przemoc i dramaty w polskich domach" Hanna Flara

 

"Siada przy jednym stole z bezwzględnymi mordercami, alkoholikami, pedofilami, ale i na pierwszy rzut oka zwyczajnymi ludźmi, którzy po prostu popełnili w życiu poważny błąd – choć oni wciąż niezmiennie dowodzą, że diabeł tkwi w szczegółach. Odwiedza skazanych i ich rodziny w ich domach; czasem słucha intuicji, która podpowiada jej, że niektórych progów lepiej nie przekraczać. A już na pewno nie w samotności, po zmroku i bez broni.

Lubimy myśleć, że takie historie dzieją się tylko w kryminałach, gdzieś daleko, na pewno nie u nas ani nie u sąsiada. Autorka – doświadczona kuratorka sądowa z pionu karnego – niszczy tę wygodną iluzję, zabierając czytelnika ze sobą „w teren”, by zrelacjonować najbardziej wstrząsające i poruszające historie ze swojej codziennej pracy. Para, która poznała się i pobrała w więzieniu, grabarz, cierpiący na schizofrenię malarz, który znęcał się nad partnerką, dziewczyna „z dobrego domu”, wzbudzający współczucie zabójca własnej żony… Wśród jej podopiecznych znajdują się osoby z różnych środowisk, a każda z nich skrywa własne bolesne tajemnice. Teraz i ty możesz odkryć je razem z nią."

Autorka przepracowała wiele lat jako kuratorka sądowa. Teraz dzieli się z czytelnikami historiami swoich klientów. Klienci są, oczywiście, anonimowi. Jest o czym pisać i jest o czym czytać.

"Pił nadal, codziennie dwa piwa, na które wyciągał kasę od ojca lub... dziadka. Ten ostatni miał dziewięćdziesiąt sześć lat i mieszkał na drugim końcu miasta, co nie przeszkadzało mojemu podopiecznemu jeździć w dni parzyste autobusem o parzystych (a jakże!) numerach w odwiedziny do dziadka. Wizyty trwały tyle, ile zajmuje wyjęcie kilku monet ze słoika."

"W terenie najczęściej oglądam jednak klitki, lokale socjalne w starych kamienicach i zaniedbane, zgrzybiałe nory w blokach z wielkiej płyty. Bywa, że poza grzybem porastającym ściany we wnętrzu takiego domostwa wali też petami. Zdarza się, i to nierzadko, że wykładzina jest upstrzona plamami, meble poobklejane resztkami jedzenia, firanki zaś pożółkłe i zesztywniałe z brudu. A jak usiądę na wersalce, to spodnie będą do wyrzucenia. Prawdziwe schody zaczynają się jednak, gdy funkcję ubikacji pełni worek na śmieci umieszczony prowizorycznie w klozecie i nie ma bieżącej wody. Jak to taktownie przedstawić w wywiadzie?"

"Zanim idealny Piotruś pojawił się na sali, zdążył już swojej partnerce w szesnastu esemesach obiecać poprawę i pierścionek zaręczynowy na zgodę. Napisał, że pójdzie na odwyk, że nawet już szuka terapii zamkniętej. Wie, że jest chory, i chciałby lepiej żyć, a bez niej już nie potrafi. Prosił, żeby dała mu szansę. Jeszcze jedną. Ostatnią. Bo inaczej rzuci się z mostu. Zastosował więc wszystkie chwyty, z szantażem emocjonalnym na czele, jakie wykorzystują w takich sytuacjach moi podopieczni."

Czasem aż nie chce się wierzyć, co ludzie potrafią zrobić i w jakich warunkach żyć. Włos się na głowie jeży. Świat nie jest zły, to ludzie są źli. Patologia, przemoc i dramaty w polskich domach. To jest wszystko to, z czym ludzie mierzą się na co dzień. Toksyczne związki, maltretowanie, krzywda na dzieciach - takie sytuacje zdarzają się aż za często, ale jak tego uniknąć? Czy się w ogóle da? Czasem ciężko się o tym czyta. A ten reportaż na pewno nie jest dla osób wysoko wrażliwych.

Zastrzeżenie można mieć co do umiejętności pisarskich. Język literacki jest raczej prosty, czasami pojawiają się wyświechtane zwroty, ale innymi razy całkiem dowcipne i cięte przytyki. Nie jest źle, ale mogłoby być lepiej.

7/10

"Anatomia zła" Dr Michael H. Stone

 

"Od narcyzmu do agresji – kiedy w umyśle rodzi się zło?

Charles Manson, Ted Bundy, Jeffrey Dahmer – to tylko kilku z kilkuset seryjnych morderców, których przypadki zbadał dr Michael H. Stone i na których powołuje się w tej książce. Psychiatra analizuje dwie istotne cechy osobowości, narcyzm i agresję, typowe u przestępców zarówno popełniających zbrodnie w afekcie, jak i sprawców najgorszych potworności: sadystycznych tortur i morderstw.

Zastanawia się, czy zło ma swoje źródła w genach, wychowaniu czy może istnieją inne czynniki wpływające na rozwój skłonności przestępczych. Czy zło jest nieuniknione, czy istnieją sposoby na jego zrozumienie i przeciwdziałanie? Co psychologia, psychiatria i neuronauka mówią nam o umysłach tych, których czyny można opisać jako prawdziwe zło? I co to oznacza dla nas? Studium zła dr. Michaela H. Stone’a rzuca nowe światło na naturę ludzkiego okrucieństwa, psychopatię, socjopatię oraz inne zaburzenia osobowości. To próba zrozumienia, czy wszyscy jesteśmy potencjalnie źli i co skrywa się za fasadą zła."

Kawał dobrego reportażu i próby analizy, czym jest zło i skąd się ono bierze. I co sprawia, że tylko niektórzy ludzie są zdolni do naprawdę brutalnych zabójstw?

"Teraz przychodzi kres na ciebie. Wysyłam gniew mój przeciwko tobie, aby cię osądzić według twoich dróg i ciebie uczynić odpowiedzialną za wszystkie twoje obrzydliwości."

Czy w ogóle można zrozumieć zło?  Autor wyjaśnia czym jest zło w czasie pokoju, skąd się bierze i czy można go uniknąć. Przedstawia stworzoną przez siebie gradację zła. Skala zła autora to 22 kategorie, na które dzieli poszczególnych morderców. Podaje przykłady, opowiada o ich zabójstwach i wyjaśnia, dlaczego jego zdaniem przypasował ich do danej kategorii. Nie jest to łatwa książka, zdecydowanie wymaga skupienia i czasu, ale warto po nią sięgnąć. To skupiająca się na umysłach morderców i opisująca ich zbrodnie, ale nie tylko. To przede wszystkim książka pozwalająca lepiej zrozumieć zło i to co skrywa się za jego fasadą.

8/10

"Haker. Prawdziwa historia szefa cybermafii" Kevin Poulsen

 

"Historia człowieka, który przejął kontrolę nad cyberprzestępczym podziemiem.

Max „Iceman” Butler, nie ruszając się sprzed klawiatury, zgromadził dane z blisko dwóch milionów kart kredytowych. Za pomocą sieci podporządkował sobie tysiące oszustów z całego świata i stał się głową cybermafii.

Historia Icemana została spisana przez innego hackera - Kevina Poulsena - człowieka, który otrzymał najdłuższy wyrok za hacking w dziejach USA.

Z tej książki dowiesz się, jak przy pomocy faksu, telefonu i odrobiny charyzmy, w łatwy sposób wydobyć od poważnej firmy konsultingowej tysiące dolarów. Poznasz kulisy wojen hackerów. Dowiesz się więcej o ludziach, których ofiarą możesz stać się w każdej chwili.

Historia, która zafascynuje i sprawi, że dwa razy zastanowisz się zanim zapłacisz kartą lub zalogujesz się do swojego konta.

Odważysz się ją przeczytać?"

Bardzo przeciętny reportaż. Nic nowego, czego nie moglibyśmy już wiedzieć z mediów. 

"Mając nadzieję, że wyrwie ją z kolein dawnego życia, Johnson zasypywał Elizabeth jeszcze większa ilością prezentów i zapraszał na drogie kolacje. Właśnie to, a nie tajna współpraca z policją, skłoniło go do powrotu na dawną ścieżkę. Po prostu potrzebował pieniędzy."

Historia hakera, spisana przez innego hakera… i chyba dla hakerów głównie. Tak mi się przynajmniej wydaje. Nic porywającego. Śmiało można sobie odpuścić.

5/10